Home   Dalton onderwijs

Dalton onderwijs

Het Daltononderwijs komt van oorsprong uit de Verenigde Staten. Miss Helen Parkhurst (1877-1974) deed haar eerste ervaringen op in een school waar zij de enige leerkracht was. Hier ontstonden de beginselen van het Daltononderwijs. Rond 1919 kregen de ideeën van Helen Parkhurst vorm. Zij werd directrice van een High School for boys and girls in het plaatsje Dalton in Massachusetts.
De opzet is een ononderbroken leerproces voor kinderen van 4 tot 12 jaar te creëren. De manier waarop met kleuters gewerkt wordt, was destijds het uitgangspunt van De Driesprong bij het zoeken naar een nieuw onderwijsconcept.

Daltononderwijs een bewuste keuze

Daltononderwijs is een manier van omgaan met elkaar, Dalton is een houding, geen methode. Werken volgens de Daltonprincipes betekent ruimte scheppen en kinderen de vrijheid geven om zelfstandig of samen op een geschikte plek te werken aan taak- of keuzewerk.
De 3 uitgangspunten geven het onderwijs een zodanige vorm, dat elk kind zich prettig kan voelen in de school en daar ook wil leren.

RK Daltonschool De Driesprong is een Daltonschool en heeft zich als doel gesteld: Dagelijks Dalton zijn.
Vijf kernwaarden staan hierbij centraal:

  •   Zelfstandigheid
  •   Verantwoordelijkheid
  •   Samenwerken
  •   Reflectie
  •   Effectiviteit

De kinderen leren binnen een bepaalde mate van vrijheid verantwoordelijk te zijn om zelf én om samen met anderen te werken aan taak- en keuzewerk.

Iedere Daltonschool werkt deze kernwaarden uit op een manier, die in de eigen situatie en binnen de eigen visie van de school het beste past. De ene school wil toewerken naar een situatie, waarbij kinderen zichzelf volledig sturen (ook Dalton),  een andere school kiest vanuit haar visie en situatie voor een meer gedeelde sturing (leerkracht en leerling samen; dit is ook Dalton).

In het kort

Kinderen leren eigen keuzes te maken binnen de kaders die aangegeven worden. Daarbij worden hun mogelijkheden om zelfstandig te handelen zo optimaal mogelijk ontwikkeld. Samenwerking met anderen is een mogelijkheid om een groot scala van uitdagingen (sommigen noemen het ook ‘problemen’) waarvoor het kind gesteld wordt op te lossen. Kinderen leren verantwoordelijkheid te nemen, maar ook om anderen verantwoordelijkheid te geven. Kinderen krijgen het vertrouwen, moeten dit ook verdienen en moeten dit ook aan anderen schenken. Kinderen kunnen verantwoording vragen over het handelen van anderen, maar dienen ook verantwoording af te leggen over hun eigen handelen.

Daltondriehoek

De thema’s vrijheid in verantwoordelijkheid, zelfstandigheid en samenwerken worden door alle Dalton(basis)scholen onderschreven, maar de uitwerking daarvan gebeurt zoals al eerder vermeld op elke Daltonschool op een geheel eigen wijze.
Rekening houdend met de individuele mogelijkheden van het kind streeft de school ernaar om kinderen zo optimaal mogelijk voor te bereiden op de eisen die door de maatschappij aan hen op cognitief, sociaal-emotioneel en creatief gebied stelt. Kinderen dienen aan het einde van de basisschool voldoende toegerust te zijn om de volgende stap naar het voortgezet onderwijs te kunnen nemen.

Vrijheid (in verantwoordelijkheid) op De Driesprong

Dit uitgangspunt is een belangrijke voorwaarde voor de ontplooiing van ieder kind. In die vrijheid ligt het beroep besloten dat wij doen op het verantwoordelijkheidsgevoel van kinderen ten opzichte van zichzelf en de groep. Daarom is een kind niet volledig vrij om te doen en te laten wat het wil. Er is een duidelijk van te voren vastgestelde grens waarbinnen een kind zich kan bewegen.
Vrijheid moet je leren hanteren. Wij stellen dus aan de jongste kinderen andere eisen dan aan kinderen uit de hoogste groepen. Toch hebben alle kinderen in school ruimte nodig om zich te kunnen ontplooien.

De leerkracht zal bij het stellen van regels en eisen steeds attent zijn op individuele verschillen tussen kinderen.

Zelfstandigheid op De Driesprong

Het uitgangspunt zelfstandigheid wordt vorm gegeven door middel van de taak. De taak is een wegwijzer voor de kinderen om zelf ontdekkend aan het werk te gaan. Oplossingen voor problemen moeten zoveel mogelijk zelf gevonden worden. Het leren omgaan met ‘uitgestelde aandacht’ is belangrijk.
De leerkracht stimuleert en wijst de weg als een kind dreigt vast te lopen.
Helen Parkhurst sprak in dit verband van ‘Laboratory-School’. Bij kinderen ontstaat in de loop van hun schooltijd op deze manier een grote mate van zelfstandigheid. Door kinderen een groter aandeel te geven in hun eigen ontwikkeling, groeit ook het verantwoordelijkheidsgevoel. Dit geldt net zozeer voor kinderen van 11 jaar, als voor kleuters van 5 jaar.

Samenwerking op De Driesprong

Wanneer wij het zelfstandig en individueel werken stimuleren, is het mogelijk dat een kind zo in het eigen werk opgaat, dat een kind het totaal, de groep en de school uit het oog verliest. Vandaar dat wij de onderlinge hulp en samenwerking tussen kinderen voortdurend stimuleren.Wij vinden dit een belangrijk uitgangspunt, omdat het aansluit bij de eisen die de maatschappij stelt: samenwerken in teamverband.

Vormen van Coöperatief Leren (= ‘samen leren in een teamverband van 4 kinderen’ ) worden regelmatig en structureel in de groepen toegepast, evenals vormen van mentor-leren: het begeleiden van jongere kinderen door oudere kinderen.

De Dalton kernwaarden moeten in samenhang met elkaar toegepast worden. Daarom kunnen we ook zeggen, dat samenwerken iets geheel anders is dan afkijken. Kinderen wordt geleerd verantwoordelijk te zijn voor hun werk.

Voor de realisatie van het onderwijs maken wij gebruik van algemeen toegepaste methoden en leermiddelen, waarbij een deel van de basisstof klassikaal wordt aangeboden en een deel in de vorm van dag- en weektaken met gedifferentieerde instructie aan de instructietafel. De taken bieden daarnaast mogelijkheden om extra herhalingsstof en verrijkingsstof te verwerken. ook hebben alle kinderen de mogelijkheid om eigen keuzes te maken door middel van de keuzetaken binnen taakwerktijd. Het werken met de taken is er tevens op gericht dat kinderen leren hun werk te plannen voor een wat langere periode dan een les.

De door ons gehanteerde werkwijze biedt de mogelijkheid om te gaan met verschillen tussen leerlingen. Kinderen met wat meer dan gemiddelde mogelijkheden kunnen voldoende uitdaging in hun werk vinden en kinderen die wat meer ondersteuning nodig hebben, kunnen dat op deze wijze ook krijgen.

Op De Driesprong is begin jaren ’90 een ontwikkeling in gang gezet naar Daltononderwijs en in 2001 werd het predicaat ‘erkende Daltonschool’ behaald. Dit predicaat dient om de 5  jaar opnieuw te worden verkregen. Hiertoe krijgen alle Daltonscholen in Nederland een visitatiecommissie van de NDV (de Nederlandse Dalton Vereniging) op bezoek. De leden van deze commissie kijken of de school als Daltonschool nog wel voldoet aan de eisen die de vereniging aan kwalitatief goed Daltononderwijs stelt. Zij doen dit teneinde de kwaliteit van het Daltononderwijs te waarborgen.
Om dit te bepalen, doen zij een documentenstudie, bezoeken zij alle groepen en voeren zij gesprekken met kinderen, leerkrachten, ouders, directie en bestuur. Aan de hand van deze observaties besluiten zij al dan niet het certificaat aan een school af te geven of te verlengen.

Op dinsdag 9 februari 2016 hebben wij een visitatiecommissie op bezoek gehad.
Na afloop van het bezoek waren de leden zeer tevreden over wat de school te bieden heeft en hebben zij besloten het Daltoncertificaat met 5 jaar te verlengen. Zij spraken zich vooral lovend uit over de rust in de school de toegankelijkheid van de leerkrachten en de kinderen en de doorgaande Daltonleerlijnen.
Het spreekt voor zich dat wij trots zijn op de verlenging van ons Daltoncertificaat.

Meer info? Klik Dalton en kom op de site van de Nederlandse Dalton Vereniging.

Op RK Daltonschool De Driesprong werkt men dagelijks met en vanuit het door de school opgestelde handboek: De Driesprong: Dagelijks Dalton